Jakie są koszty prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej?
CzytajBlog
Prowadzenie własnej działalności gospodarczej daje dużą swobodę, możliwość optymalizacji kosztów i często wyższe bieżące dochody niż praca na etacie. Wielu przedsiębiorców skupia się jednak przede wszystkim na aktualnych korzyściach finansowych, odkładając temat emerytury na później.
Tymczasem sposób naliczania składek ZUS dla osób prowadzących działalność gospodarczą sprawia, że przyszła emerytura może być znacznie niższa niż świadczenie osoby zatrudnionej na umowie o pracę i osiągającej podobne dochody.
Warto zatem wiedzieć, jak ZUS wylicza emeryturę przedsiębiorcy, ile można otrzymać po latach prowadzenia firmy oraz jakie rozwiązania pozwalają zwiększyć przyszłe świadczenie.
Osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą opłacają składki społeczne od podstawy wymiaru określonej przez przepisy. W przeciwieństwie do pracowników etatowych wysokość składek nie zależy bezpośrednio od rzeczywistych zarobków przedsiębiorcy.
W 2026 roku przedsiębiorca korzystający z tzw. dużego ZUS-u opłaca składki społeczne od podstawy wynoszącej 5 652,00 zł.
Łączna miesięczna składka społeczna wynosi około 1 926,77 zł i obejmuje:
Najważniejsza z punktu widzenia przyszłej emerytury jest składka emerytalna, ponieważ trafia ona na indywidualne konto ubezpieczonego w ZUS.
Przy podstawie wynoszącej 5 652,00 zł składka emerytalna stanowi 19,52% tej kwoty, czyli około 1 103,27 zł miesięcznie.
Obowiązujący w Polsce system emerytalny opiera się na zasadzie zdefiniowanej składki. Oznacza to, że wysokość emerytury zależy przede wszystkim od kapitału zgromadzonego na koncie w ZUS.
Im więcej składek zostanie wpłaconych przez całe życie zawodowe, tym wyższe będzie przyszłe świadczenie.
W przypadku przedsiębiorców kluczowe znaczenie ma wysokość podstawy wymiaru składek.
W 2026 roku:
Przy wieloletnim opłacaniu składek na tym poziomie przedsiębiorca buduje znacznie większy kapitał emerytalny niż osoba korzystająca z ulg w ZUS.
W przypadku Małego ZUS Plus podstawa wymiaru składek zależy od dochodu przedsiębiorcy i może wynosić od 1441,80 zł.
Oznacza to składkę emerytalną na poziomie około 281 zł miesięcznie.
Przedsiębiorcy rozpoczynający działalność mogą skorzystać z preferencyjnych składek przez pierwsze 24 miesiące prowadzenia firmy.
W 2026 roku:
Choć preferencyjny ZUS zmniejsza koszty prowadzenia działalności, jednocześnie oznacza bardzo niewielkie wpłaty na przyszłą emeryturę.
Największa różnica wynika z podstawy naliczania składek.
Pracownik zatrudniony na umowie o pracę odprowadza składki emerytalne od rzeczywistego wynagrodzenia. Im więcej zarabia, tym wyższe składki trafiają do ZUS.
Przedsiębiorca opłacający standardowy ZUS płaci natomiast składkę od ustawowo określonej podstawy, niezależnie od faktycznych przychodów.
Oznacza to, że osoba prowadząca działalność i osiągająca dochód 25 000 zł miesięcznie może odprowadzać identyczną składkę emerytalną jak przedsiębiorca zarabiający 6 000 zł miesięcznie.
W efekcie na konto emerytalne trafia znacznie mniej środków niż w przypadku pracownika etatowego o wysokich zarobkach.
Przeczytaj również: Umowa B2B – na czym polega i na co zwrócić uwagę?
| Aspekt | Działalność gospodarcza (B2B – “Duży ZUS”) | Umowa o pracę |
| Podstawa składek | Stała podstawa ustawowa (5 652 zł w 2026 r.) | Faktyczne wynagrodzenie |
| Składka emerytalna | Około 1 103 zł miesięcznie | 19,52% od wynagrodzenia |
| Zależność od dochodu | Nie | Tak |
| Przykładowa emerytura dla zarobków 10 000 zł brutto (przez 30 lat)* | Około 3 800–5 000 zł brutto | Około 5 500–7 000 zł brutto |
| Przykładowa emerytura dla zarobków 20 000 zł brutto (przez 30 lat)* | Około 3 800–5 000 zł brutto | Około 10 000–14 000 zł brutto |
* Podane wartości mają charakter orientacyjny i zostały przedstawione w obecnej wartości pieniądza. Rzeczywista wysokość emerytury będzie zależeć między innymi od waloryzacji składek, zmian przepisów, długości okresu aktywności zawodowej oraz wieku przejścia na emeryturę.
Zwróć uwagę, że przedsiębiorca zarabiający 10 000 zł miesięcznie i przedsiębiorca zarabiający 20 000 zł miesięcznie odprowadzają do ZUS praktycznie taką samą składkę emerytalną. Oznacza to, że wysokość przyszłej emerytury będzie zbliżona niezależnie od osiąganych dochodów. W przypadku umowy o pracę składki są naliczane od rzeczywistego wynagrodzenia, dlatego wzrost zarobków przekłada się na wyższy kapitał emerytalny i wyższe świadczenie po zakończeniu aktywności zawodowej.
Przypomnę jeszcze raz, że ostateczna wysokość świadczenia zależy od wielu czynników, takich jak:
Przy obecnych założeniach można jednak wskazać orientacyjne wartości.
Przedsiębiorca opłacający Duży ZUS przez 30 lat
Szacowana emerytura może wynieść około:
Przedsiębiorca korzystający głównie z Małego ZUS Plus
Szacowana emerytura może wynieść jedynie:
Różnica jest więc bardzo znacząca i może decydować o poziomie życia po zakończeniu aktywności zawodowej.
Nie. Pracownicze Plany Kapitałowe zostały stworzone dla pracowników oraz osób wykonujących pracę na podstawie określonych umów cywilnoprawnych.
Osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą nie może samodzielnie przystąpić do PPK jako uczestnik programu.
PPK jest bowiem mechanizmem opartym na współfinansowaniu wpłat przez:
W przypadku jednoosobowej działalności taki model nie funkcjonuje.
Przeczytaj więcej: Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) – wszystko co musisz wiedzieć jako pracodawca bądź pracownik.
Prawo do emerytury przysługuje po osiągnięciu ustawowego wieku emerytalnego.
Obecnie wynosi on:
Aby uzyskać prawo do minimalnej emerytury, konieczne jest również posiadanie odpowiedniego stażu ubezpieczeniowego:
Od 2026 roku do stażu pracy uwzględnianego przy ustalaniu prawa do emerytury wliczane są również między innymi:
Sprawdź ofertę: Księgowość dla JDG.
Przedsiębiorca nie musi ograniczać się wyłącznie do świadczenia z ZUS. Wiele osób prowadzących działalność gospodarczą traktuje państwową emeryturę jako jeden z elementów zabezpieczenia finansowego.
Dobrym rozwiązaniem może być:
Im wcześniej rozpoczniesz odkładanie środków, tym większa szansa na zgromadzenie kapitału pozwalającego utrzymać dotychczasowy standard życia po zakończeniu pracy.
Więcej o tym pisałam w osobnym artykule: Jak zwiększyć emeryturę prowadząc działalność gospodarczą?
Emerytura na B2B przysługuje na takich samych zasadach jak osobom zatrudnionym na etacie, jednak jej wysokość jest zwykle znacznie niższa. Wynika to przede wszystkim z faktu, że składki przedsiębiorców są naliczane od ustawowo określonej podstawy, a nie od rzeczywistych zarobków. W efekcie nawet osoby osiągające wysokie dochody mogą budować stosunkowo niewielki kapitał emerytalny w ZUS.
Jeśli prowadzisz działalność gospodarczą, warto już dziś przeanalizować swoją sytuację i rozważyć dodatkowe formy oszczędzania na przyszłość. Dzięki temu emerytura nie będzie oparta wyłącznie na świadczeniu z ZUS, lecz również na kapitale zgromadzonym samodzielnie przez lata prowadzenia firmy.
Pobierz bezpłatne zestawienie:
i dowiedz się, jak ich uniknąć!
